تصاویرشكل شناسي،بيولوژي و فيزيولوژي زنبورعسل2


تصاویرشكل شناسي،بيولوژي و فيزيولوژي زنبورعسل2

 

نیش زنبورعسل

فیزیولوژی داخلی زنبورعسل

پای زنبورعسل

دوره رشد و نمو زنبور عسل

اناتومی سر زنبورعسل

چشم مرکب زنبورعسل

اناتومی زنبورعسل

رقص زنبورعسل

قسمت شکمی اپیس سرانا زنبور عسل

بال نژاد اپیس ملیفرا

اناتومی سر زنبورعسل

بال نژاد اپیس ملیفرا

نیش زنبورعسل

نیش زنبورعسل

نیش زنبورعسل

فیزیولوژی داخلی زنبورعسل

اناتومی سر زنبورعسل

دوره رشد و نمو زنبور عسل

وظایف زنبورعسل در داخل و خارج کندو

دستگاه تولید مثل نژادهای نر زنبوران عسل

بال عقبی زنبورعسل و قلابهای روی ان

وظایف زنبورعسل در داخل و خارج کندو

فیزیولوژی داخلی و خارجی زنبورعسل

زاویه ایندیکس کوبیتال زنبورعسل

پای زنبورعسل

رقص زنبورعسل

رقص زنبورعسل

پای عقبی زنبورعسل

دوره رشد و نمو زنبور عسل

مورفولوژی زنبورعسل

فیزیولوژی داخلی زنبورعسل

فیزیولوژی داخلی زنبورعسل

قسمت اسکاپ شاخک زنبور عسل

زاویه ایندیکس کوبیتال زنبورعسل

دستگاه تولید مثل اپیس دورساتا نر 

مقایسه تخمدان ملکه بارور با کارگر تخمگذار و باکره

تخمدان ملکه زنبورعسل 

ارواره بالای زنبورعسل

زنبورعسل در داخل صمغ

شاخک زنبورعسل نر و کارگر

اجزائ سه بعدی داخلی زنبورعسل

اجزائ سه بعدی غدد داخلی سر زنبورعسل

اجزائ سه بعدی داخلی زنبورعسل

اجزائ سه بعدی داخلی زنبورعسل

اجزائ سه بعدی داخلی زنبورعسل

اجزائ سه بعدی داخلی زنبورعسل

اجزائ سه بعدی داخلی زنبورعسل

مراحل رشد در زنبورعسل

انواع سلول در زنبورعسل

غدد داخلی زنبورعسل

وظایف زنبورعسل در داخل و خارج کندو

صفحات موم در سطح شکمی زنبورعسل کارگر

مراحل رشد در سه نوع زنبورعسل

دستگاه تولید مثل زنبور عسل نر

دستگاه تولید مثل زنبور عسل ملکه

وظایف زنبورعسل در داخل و خارج کندو

مراحل رشد در زنبورعسل و کار انها

مراحل رشد در زنبورعسل

موم زنبورعسل

موم زنبورعسل

فیزیولوژی دستگاه گوارش زنبورعسل 

شفیره زنبورعسل 

سبد گرده زنبورعسل

نیش زنبورعسل 

نمای سر در سه نوع زنبورعسل 

خرطوم زنبورعسل 

انواع سلول در زنبورعسل

انواع مراحل لاروی زنبورعسل و شفیره 

چگونگی تولید موم توسط زنبوران عسل

نیش زنبورعسل 

مراحل رشد و کاری زنبورعسل 

مراحل رشد در زنبورعسل و کار انها 

فیزیولوژی خارجی زنبورعسل 

موم زنبورعسل 

مورفولوژی زنبورعسل 

طریقه شان سازی طبیعی زنبورعسل 

مراحل رشد در زنبورعسل و کار انها

 



توري بچه گيري طبيعي زنبورعسل:swarm catcher

يكي از مشكلات در زنبورداري گرفتن بچه كلني طبيعي است كه از كلني هاي زنبورعسل خارج مي شوند.اين امر در زماني كه بچه كلني روي درختان بزرگ مستقر مي شود بيشتر مشهود است.بدين منظور از يك توري مگسي به ارتفاع 60-70سانتي متر استفاده مي شود كه به دور يك حاقه فلزي (قطر حلقه 2-3 ميليمتر)و به شعاع 10سانتي متر نصب شده و داراي دسته به طول 60تا 50سانتي متر و گاهي بيشتر ساخته ميشود و ميتوان اين وسيله را به راحتي درست كرد.

 swarm catcherتوري بچه گيري زنبورعسل

محافظ بدنه شاخون ملكه زنبورعسل

محافظ بدنه شاخون كه عموما از جنس فنرهاي بهم فشرده است در قسمت سر داراي سوراخي به قطر 3ميلي متر و به ارتفاع 2-3 سانتي متر و در انتها داراي سوراخي به قطر 7/0 سانتي متر است.موارد استفاده اين نوع محافظ بيشتر در اوايل فصل پرورش ملكه زنبورعسل كه هوا سرد است وبراي جلوگيري از جويدن شاخونهاي در بسته ملكه توسط زنبوران كارگر مي باشد.

 سلول فنري

محافظ شاخون ملكه زنبورعسل

محافظ شاخون براي حفاظت ملكه ها قبل از تولد و به منظور جلوگيري از خراب كردن شاخون توسط ملكه هاي ديگر به كار مي رود.محافظ شاخون عموما از جنس پلاستيك وبا توري اي فلزي با شماره مش 8 مي باشد.اين محافظ ها استوانه اي شكل و به طول 5-4سانتي متر و به قطر 6/0سانتي متر و از سر مسدود و از انتها باز است.شاخون را از انتها داخل محافظ مي نمايند سپس شاخونها را داخل انكوباتور يا كلني هاي انكوباتور تا روز تولد ملكه ها قرار مي دهند.

 

سلول پلاستيكي ملكه زنبورعسل

لغات انگليسي زنبورعسل Aa

 

معني لغت

لغت

شكم،سومين قسمت بدن حشرات كه دستگاههاي توليد مثلو گوارش در ان جاي دارد.

Abdomen

بندهاي شكمي،حلقه هاي شكم

Abdominal segments

ماهيچه دور كننده(ارواره بالا)

Abductor muscle

گريختن بچه،فرار بچه كندو

Absconding swarm

جذب،اب كشيدن(عسل)

Absorbent-honey

كنه كش

acaricide

كنه اكارين با نام علميacarapis woodi

Acarine mite

بيماري اكارين

Acarine disease

كنه شناسي

acarology

سلولهاي پرورش،سلولهاي محل سكني

Accommodation cells

اسيد استيك

acetic acid

استيل كولين

acetylcholine

شب پره موم خوار كوچك

Achroia grisella

غده توليد اسيد(موجود در نيش)

Acid gland

گروه زنبورهااي نيش زن

aculeata

نژادي ازنژادهاي زنبورعسل افريقايي با نام علمي apis mellifera adansonii

Adansonii bee

 

خصوصيات رفتاري نژادها و دورگهاي مهم گونه زنبورعسل غربي يا اروپايي

 

رفتار/نژادهاي معروف

سياه اروپايي

ايتاليايي

كارنيولان

قفقازي

رفار بچه دهي

كم

متوسط

زياد

كم

رفتار دفاعي و ارامش روي شان

تهاجمي و شان را رها مي كنند.

خيلي ارام نيست؛ولي شان را ترك نمي كند.

تا حدودي ارام ولي هرگز شان را ترك نمي كند.

ارامترين و شان را ترك نمي كند.

جمع اوري بره موم

كم

متوسط

كم

خيلي زياد

توليد عسل

متوسط

متوسط

كم

خيلي زياد

رشد بهاره

كند

بهترين(نژادها)

خوب

خوب

زمستان گذراني

خوب

نسبتا سريع

سريع

كند

مقاومت در برابر بيماريها

حساس به بيماري نوزادان و پروانه موم خوار

خوب مقاوم به لوك اروپايي و پروانه موم خوار

خوب و ذخيره غذايي خوب حساس به نوزما ،اكارين و فلجي

ذخيره غذايي كم حساس به بيماري نوزما

رفتار/نژاد و دورگ

ايراني

ميدنايت

بوك فست

استارلاين

رفتار بچه دهي

زياد

كم

كم

متوسط

رفتار دفاعي و ارامش روي شان

ارام نيست

ارام

خيلي ارام نيست

ارام

جمع اوري بره موم

زياد

زياد

كم

متوسط

توليد عسل

متوسط

خوب

خوب

خوب

رشد بهاره

سريع

كند

كند

سريع

زمستان گذراني

خوب

نسبتا خوب

خوب

خيلي خوب

مقاومت در برابر بيماريها

مقاوم به برخي بيماريها

مقاوم به جربهاي واروا و تراشه اي

مقاوم به برخي بيماريها

نسبتا مقاوم به برخي بيماريها

 

زنبورعسل دورگ ميدنايت(midnite)

اين دو رگ را ادام در اثر تلاقي بين سويه ها  يا لاين هاي نژاد زنبورعسل قفقازي به دست اورده است.از خصوصيات اين دورگ ،رنگ بدن،توليد جمعيت خيلي زياد،رفتار بچه دهي كم،ارام بودن،مقاوم در مقابل جرب واروا و جرب تراشه اي(tracheal mite)و فعاليت خوب در اب و هواي سرد كوهستاني است.توليد عسل ان نسبتا خوب و عيب ان مصرف زياد بره موم است.

زنبورعسل دورگ ميدنايت(midnite)

 

زنبورعسل نوتركيب بوك فست(bukfast)

ادام اين نژاد را ساخته است.ابتدا اين زنبورعسل از تلاقي زنبورعسل ايتاليايي و زنبورعسل سياه(قديمي)انگلستان توليد شد و سپس نژادهاي سياه فرانسه و ساير نژادها((ساير نژادها به ترتيبcecropia از يونان،anatolicaاز مركز اناتولي،macedonicaاز شمال يونان،sahariensisاز مراكش و monticolaاز شرق افريقا هستند كه از سال 1920تا1990 تركيب شده اند))از جمله نژاد اناتولي با ان تركيب شده اند.اين زنبور از نظر بچه دهي كم،رفتار نه چندان ارام،مصرف بره موم كم،توليد عسل خوب،رشد بهاره كند،زمستان گذراني خوب و نسبت به برخي از بيماري ها مقاوم و به طور كلي مناسب مناطقي با زمستانهاي سرد و طولاني است.

زنبورعسل نوتركيب بوك فست(bukfast)

زنبورعسل نوتركيب بوك فست(bukfast)

زنبورعسل دورگ استارلاين (starline)

اين زنبور را از كالG.H.Cale از تلاقي لاينهاي انتخابي از زنبورعسل نژاد ايتاليايي(در امريكاي شمالي)به دست اورد.خصوصيات اين دو رگ يكنواختي رنگ بدن(رنگ زرد)،توليد عسل خوب،رشد بهاره سريع كلني،بيشتر بودن قدرت ادامه حيات نوزادان در مقايسه با والدين،ارام بودن،مصرف بره موم،رفتار بچه دهي متوسط و زمستان گذراني خوب است.فعاليت ان در اب و هواي گرم و داراي پوشش گياهي مناسب خوب است.

 

 

زنبورعسل نژاد جنوب افريقا يا نژاد كاپنسيس(apis mellifera capensis)

نژادهاي جنوب افريقا كلني نسبتا كوچكي دارند و معمولا بچه ده و مهاجم اند.زنبورعسل نژاد كاپنسيس در منطقه جنوبي اقريقا زندگي مي كند و داراي جثه متوسط ،رنگ شكم تيره و كلني نسبتا كوچك است؛اين نژاد داراي خصوصيات زيستي منحصر به فرد است.بدين صورت كه از تخمهاي غير بارور زنبورهاي كارگر نيز ملكه به وجود مي ايد(در اثر ادغام دو هستك هاپلوئيد در طي تقسيم ميوز تخم غير بارور ديپلوئيد حاصل مي شود).

زنبورهاي كارگر اين نژاد فرمون جلب كننده جنس نر9 ODA(9اكسودسنوئيك)تعداد زيادي تخمدان(15تا20عدد)و يك اسپرم دان(نصف اسپرم دان ملكه) دارند و هنگام نبودن ملكه و حتي در حضور ان تخمهاي ديپلوئيد توليد ميكنند.مدت رشد و تكامل زنبورهاي كارگر در اين نژاد كوتاه و حدود6/9روز بعد از بسته شدن در سلولها ست وبه اين سبب افت واروا به زحمت در زنبورهاي كارگر توليد مثل و تكثير ميكند.اين خصوصيت(كاهش طول شفيرگي در زمان بسته بودن سلول)روشي براي ايجاد مقاومت به افت واروا در ساير نژادهاست.

apis mellifera capensis

زنبورعسل نژاد جنوب افريقا يا نژاد كاپنسيس(apis mellifera capensis)

apis mellifera lingostica-زنبور عسل ايتاليايي

زنبور عسل ايتاليايي

apis mellifera caucasica-زنبورعسل قفقازي

زنبورعسل قفقازي

 

apis mellifera carnica-زنبورعسل كارنيولان يا كارنيكا

زنبورعسل كارنيولان يا كارنيكا

 

apis mellifera mellifera-زنبورعسل تيره اروپا يا سياه

زنبورعسل تيره اروپا يا سياه

زنبورعسل تيره اروپا

زنبورعسل سياه اروپايي

بازديد فصل بهار در زنبورستان

منظور از بازديد بهار رفع نقايص كندوهايي است كه زمستان را پشت سر نهاده اند  تا در موقع توليد عسل محصول بيشتري ذخيره نمايند.به عبارت ديگر بايد قدرت كندوها را افزايش داد تا جمعيت كافي براي تهيه عسل داشته باشند.

اولين ازمايش را بايد بعد از فصل زمستان و در يكي از روزهاي گرم اول بهار و موقعي كه كندوها نسل خود را تربيت نموده اند انجام داد.در اين بازديد بايد وضعيت توليد نسل مقدار ذخيره عسل و قدرت كندو را از لحاظ جمعيت زنبورهاي ان مورد مطالعه قرار داد و يادداشت كرد.

اگر جمعيت كندو زياد باشد و در ان نسل زنبور در مراحل مختلف رشد و تخم تازه ديده شود احتياجي به ديدن ملكه نخواهد بود مگر اينكه در ان موقع تخم و لارو و حجرات سربسته به قدر كافي ديده شود نشانه اين است كه طرز كار ملكه رضايتبخش مي باشد.به طور كلي در بازديد بهاره بايد كارهاي زير را انجام داد:

1)اگر از ذخيره عسلي كه قبل از زمستان در كندوها گذارده شده بقدر كافي باقي نمانده و در خارج از نيز شيره نباتي فراوان نيست كندوها را با شربت يا قاب عسل ذخيره تغذيه كرد.

2)اگر در محلي كه كندوها نگهداري مي شود احتياج به خريد كندوي جديد باشد در همين موقع سفارش داد.

3)كندوهايي كه فاقد ملكه هستند يا ملكه انها ضعيف  شده و قدرت تخمگذاري خود را از دست داده است انها را تعويض و يا با كندوي ديگر توام كرد.

4)در بازديدهاي بعدي تخته كف و ديوارهاي كندو را تميز و بره موم و مواد زائد را پاك كرد.

5)وقتي مشاهده شود كه زنبورها در ماههاي بهار جاي كافي براي توليد نسل ذخيره عسل موجود نيست طبقه يا طبقاتي به كندو اضافه كرد و اين كار مرتبا زير نظر داشت.

6)در بازديد كندوها بيماريهاي كندو مخصوصا بيماري لوك را بخاطر داشت و ان را دفع نمود.

7)اگر احتياج به قيچي كردن بال ملكه زنبورعسل باشد در اواخر فروردين ماه انجام داد.

8)زنبورهاي عسل خريداري شده را كه در كندوهاي سبدي و غيره مي باشند در اواخر بهار به كندوهاي مدرن انتقال داد.

9)اواخر ارديبهشت و در ماه خرداد بايد تمام حجره ات ملكه اي(شاخون ملكه) را كه زنبورها ساخته اند خراب كرد تا از بچه دادن انها جلوگيري شود.اين عمل تا اوايل تير ماه ادامه مي يابد.

10)اگر محل گرم و افتابي و سايه در محل پرورش موجود نباشد بايد سايه مصنوعي براي كندوها فراهم ساخت.

11)اگر تهويه داخل كندوكافي نبوده زنبورها زياد مشغول باد زدن باشند بايد تهويه بيشتري براي كندو فراهم ساخت.

12)چون زنبورها در موقع عسل فراوان شروع به ذخيره مي نمايند بايد در اوايل خرداد يك صفحه مجزا كننده ملكه در بالاي بدنه و پايين طبقاط قرار داد تا عسل بدون نسل در طبقات بالا ذخيره شود و برداشت ان اسان باشد.

13)چنانچه در اواخر واوايل تير مشاهدا شود كه عسل فراواني جمع اوري شده و قسمت مهم ان سر بسته است مي توان عسل برداري را انجام داد.

نژادهاي مهم زنبورعسل

  نژادهاي مربوط به زنبورعسل اروپايي يا غربي بر حسب گسترش جغرافيايي و بر مبناي سيستم طبقه بندي(داپرا)duprawبه چهار گروه به شرح زير تقسيم بندي مي شود:

1- زنبورهاي شمال غربي اروپا (نژاد سياه اروپايي)

2- نژادهاي جنوب شرقي اروپا(نژادهاي كارنيولان و ايتاليايي)

3- نژادهاي خاورميانه(نژادهاي قفقازي و ايراني)

4- نژادهاي افريقايي(جنوب افريقا)

مشخصات رگ بالها در نژادهاي زنبورعسل

اندازه و نسبت بعضي از رگ بالها به هم و زاويه بين انها در تشخيص و شناسايي نژادهاي زنبورعسل اهميت دارد.شاخص كوبيتال كه نسبت طول خط a به bاست رواج و اهميت بسيار دارد.براي تشخيص و طبقه بندي نژادهاي زنبورعسل علاوه بر خصوصيات ارائه شده از روشها و معيارهاي ديگري نيز استفاده مي شود.

خصوصيات ظاهري چند نژاد زنبورعسل غربي يا اروپايي

 

زنبوركارگر

زنبورنر

نژاد

شاخص كوبيتال

شاخص تومنتوم

طول موهاي پشت حلقه پنجم شكم

طول خرطوم

شاخص كوبيتال

رنگ موها

سياه اروپايي

8/1

1

5/0ميليمتر

3/6ميليمتر

5/1

قهوه اي مايل به سياه

1/2-5/1

8/1-5/0

7/0-4/0

4/6-6

7/1-1

كارنيولان

7/2

7/2

3/0ميليمتر

7/6ميليمتر

2

خاكستري

5/3-8/1

2/3-2

4/0-2/0

8/6-2/6

5/3-2/1

ايتاليايي

3/2

3/2

3/0ميليمتر

5/6ميليمتر

8/1

زرد

7/2-2

8/2-5/1

4/0-2/0

6/6-3/6

2-5/1

 

 

 

 

 

 

 

 ايندكس كوبيتال

مشخصات موهاي سطح بدن زنبورعسل

اندازه و موهاي حلقه هاي پشتي شكم در تشخيص نژادها اهميت دارد.اندازه طول موهاي پشت حلقه پنجم شكم (overhair) زنبورهاي كارگر در نژادهاي گوناگون از 3/0 تا7/0 ميليمتر متغير است.

همچنين شاخص تومنتوم(tomentum index) كه نسبت عرض نوار موهاي پشت حلقه چهارم شكم(T) به عرض نوار فاقد مو در همان حلقه و حلقه بعدي(R) است در تشخيص و مقايسه نژادها ارزش زيادي دارد.

در بعضي ازنژادها(نظير نژادهاي كارنيولان و قفقازي)نوار موهاي پشت حلقه چهارم شكم (T) پهن و متراكم و در بعضي ديگر (مانند نژاد سياه اروپا) نوار باريك و متفرق است.در بعضي از نژادهاي افريقايي نيز اين نوار وجود ندارد.رنگ موهاي بدن زنبورهاي نر نيز در نژادهاي گوناگون متفاوت و يكي از معيارهاي تشخيص نژادهاست.براي مثال موي بدن نژاد ايتاليايي به رنگ زرد،قفقازي به رنگ سياه،كارنيولان خاكستري و نژاد تيره اروپا به رنگ قهوه اي تيره تا سياه است.

تومنتوم ايندكس

 تومنتوم ايندكس

اندازه طول زبان يا خرطوم زنبورعسل

طول زبان يا خرطوم زنبورعسل در نژادهاي گوناگون متفاوت است و معيارهاي اصلي تشخيص نژادها به شمار مي رود.طول زبان در نژادهاي زنبورعسل بر عملكرد انها از نظر توليد عسل تاثير مي گذارد.زيرا نژادهايي كه طول زبان انها بيشتر است امكان استفاده از گلهاي متنوع را دارند.به اين سبب طويل بودن زبان يكي از خصوصيات برتر نژادي محسوب مي شود.

طول زبان در نژادهاي مختلف زنبورعسل

نژاد زنبورعسل

طول خرطوم يا زبان زنبورعسل

زنبورعسل نژاد سياه اروپايي

4/6-7/5 ميليمتر

زنبورعسل نژاد ايتاليايي

6/6-3/6 ميليمتر

زنبورعسل نژاد كارنيولان يا بالكاني

8/6-4/6 ميليمتر

زنبورعسل نژاد قفقازي

2/7 ميليمتر كه طويلترين مي باشد

زنبورعسل نژاد ايراني

28/6-34/6 ميليمتر

 خرطوم زنبورعسل

اندازه جثه و قسمتهاي گوناگون زنبورعسل

اندازه جثه نژادهاي گوناگون زنبورعسل با هم تفاوت دارد و اندازه قسمتهاي بدن انها(مانند طول خرطوم وعرض بدن،پاها،بالها،خرطوم و...)نيز متفاوت و در تشخيص و شناسايي نژادها حائز اهمت بسيار است.اندازه سلولهاي شان زنبورعسل نيزمتناسب با كوچكي و بزرگي جثه نژاد ممكن است كوچكتر يا بزرگتر باشد.به طور كلي در جريان تكامل اين حشره تغيرات بدن به صورتي است كه امكان بهره برداري هر چه بيشتر از گلهاي منطقه جغرافيايي فراهم ايد.به اين سبب به نظر مي ايد نژادهاي بهتر به طور نسبي جثه كوچكتر و پاها بالها و خرطوم بلندتري دارند.

اندازه قسمتهاي متفاوت بدن نژادهاي زنبورعسل غربي يا اروپايي

مقدار/صفت

طول خرطوم

طول بال جلو

عرض بال جلو

طول پاي عقبي

شاخص كوبيتال

حداكثر

حداقل

26/7

02/5

75/9

64/7

31/3

64/2

61/8

6/6

6/3

53/1